Lekcja 11: Tabele i wykresy przestawne w arkuszu kalkulacyjnym

Czym jest tabela przestawna?

Tabela przestawna (ang. Pivot Table) to interaktywne narzedzie do podsumowywania, analizowania i prezentowania duzych zbiorow danych. Pozwala szybko grupowac, sumowac, liczvac i porownywac dane bez pisania formul.

Wymagania danych zrodlowych

Aby tabela przestawna dzialala poprawnie, dane zrodlowe musza spelaniac nastepujace warunki:

• Pierwszy wiersz musi zawierac unikalne naglowki kolumn
• Brak pustych wierszy i kolumn wewnatrz danych
• Kazdy wiersz to jeden rekord (np. jedna transakcja)
• Dane jednorodne w kazdej kolumnie (nie mieszamy tekstu z liczbami)
• Brak scalonych komorek

Tworzenie tabeli przestawnej

1. Zaznacz dowolna komorke w danych zrodlowych
2. Wstawianie → Tabela przestawna
3. Wybierz miejsce umieszczenia (nowy arkusz lub istniejacy)
4. Pojawi sie panel z lista pol (naglowkow kolumn)

Cztery obszary tabeli przestawnej

Tabela przestawna sklada sie z czterech obszarow, do ktorych przeciagamy pola:

• WIERSZE (Rows) - kategorie wyswietlane jako wiersze tabeli (np. nazwy produktow)
• KOLUMNY (Columns) - kategorie wyswietlane jako kolumny (np. miesiace, regiony)
• WARTOSCI (Values) - dane liczbowe do obliczen (np. suma sprzedazy, liczba zamowien)
• FILTRY (Filters) - pola do filtrowania calej tabeli (np. rok, kategoria)

Operacje na wartosciach

Domyslnie pole liczbowe jest sumowane (SUMA), ale mozna zmienic na:

• Suma - laczna wartosc
• Licznik (Count) - ile rekordow
• Srednia - srednia arytmetyczna
• Min / Max - wartosc minimalna / maksymalna
• Iloczyn - mnozenie wartosci
• Odchylenie standardowe - miara rozproszenia danych

Zmiana: kliknij prawym na wartosci → Podsumuj wedlug → Wybierz operacje.

Grupowanie danych

Tabele przestawne umozliwiaja grupowanie danych:

• Daty - automatyczne grupowanie po miesiacach, kwartalach, latach
• Liczby - grupowanie w przedzialy (np. wiek: 0-18, 19-30, 31-50...)
• Reczne - zaznacz elementy → Grupuj → Nazwij grupe

Wykresy przestawne (Pivot Charts)

Wykres przestawny to wykres polaczony z tabela przestawna. Zmienia sie dynamicznie razem z tabela - gdy zmienisz uklad tabeli przestawnej, wykres automatycznie sie aktualizuje.

• Tworzenie: zaznacz tabele przestawna → Wstawianie → Wykres przestawny
• Wykres ma interaktywne filtry (przyciski do filtrowania danych)
• Mozna stosowac wszystkie typy wykresow (kolumnowy, liniowy, kolowy itp.)

Fragmentatory (Slicers)

Fragmentatory to wizualne filtry wyswietlane jako przyciski. Ulatwiaja interaktywne filtrowanie tabeli i wykresu przestawnego.

• Dodawanie: Analiza tabeli przestawnej → Wstaw fragmentator
• Mozna wybierac wiele wartosci (z Ctrl)
• Jeden fragmentator moze kontrolowac wiele tabel przestawnych

Odswiezanie tabeli przestawnej

Tabela przestawna NIE aktualizuje sie automatycznie po zmianie danych zrodlowych. Nalezy ja odswiez'yc: kliknij prawym → Odswiej, lub karta Analiza → Odswiej wszystko.